احسان خانمحمدی، مشاور حوزهی نوجوان:
تابستان فرصتی است برای تجربهکردن، ساختن، کشفکردن و رشد. اما مهمتر از اینکه یک فعالیت را انتخاب کنی، این است که بدانی چه نوع تجربهای بیشتر با تو سازگار است.
تا حالا هنگام انتخاب فعالیت تابستانه از خودت پرسیدهای که دوست داری کارها را بهتنهایی انجام بدهی یا ترجیح میدهی با گروه همراه شوی؟ ترجیح میدهی فکر کنی و ایدهپردازی کنی یا با دستهایت چیزی بسازی؟ پروژههای کوتاهمدت برای تو مناسبترند یا پروژه و مسیری بلندمدت؟ شاید با خودت بگویی تا حالا این سؤالها را از خودم نپرسیده بودم. اصلاْ از کجا بدانم جواب این سؤالها چیست؟ راه حلش در تست تجربهورزی تابستانه است.
تست «تجربهورزی تابستانه» به تو کمک میکند تا سبک ترجیحیات در انجام فعالیتها را بشناسی. این شناخت میتواند یکی از کلیدهای ساختن تابستانی شخصی، معنادار و متناسب با خودت باشد.
در پایان تست، با توجه به نتیجهی بهدستآمده، میتوانی تصمیمهای هوشمندانهتری بگیری و برنامهی دقیقتر و پربارتری برای تابستان بچینی؛ برنامهای که به تو کمک میکند تا تجربههایی به دست بیاوری که واقعاْ به دردت میخورند و تقلیدی از دیگران نیستند که فقط سرت را گرم کنند!
بخش اول: تجربههای فردی یا گروهی
کدام تجربهها بیشتر از جنس تو هستند؟ هر مورد را با دقت بخوان و با توجه به احساست پاسخ بده.
- معمولاً از اینکه بهتنهایی زمان بگذرانم بیشتر لذت میبرم تا انجامدادن فعالیتهای گروهی.
- وقتی با دوستانم روی یک پروژه یا فعالیت کار میکنم، انگیزهام چندبرابر میشود.
- ترجیح میدهم بیشتر کشفها و یادگیریهایم را برای خودم نگه دارم، نه اینکه با دیگران درمیان بگذارم.
- از برنامهریزی و کار کردن در کنار دیگران انرژی میگیرم.
- بعضی از بهترین تجربههای زندگیام آنهایی بودهاند که در جمع اتفاق افتادهاند.
بخش دوم: فعالیتهای فکری یا بدنی
کدام تجربهها بیشتر با حال و هوای تو جور هستند؟ هر مورد را با دقت بخوان و با توجه به احساست پاسخ بده.
- از فکر کردن، حل مسئله یا تحلیل ایدهها بیشتر از فعالیتهای بدنی لذت میبرم.
- وقتی پیادهروی میکنم، دوچرخهسواری میکنم یا دستهایم در حال حرکتاند، تمرکزم بیشتر میشود.
- انجامدادن یک کار بدنی برایم خوشایندتر است تا نشستن و فکر کردن.
- وقتی درگیر یک ایدهی پیچیده میشوم، گذر زمان را فراموش میکنم.
- نوشتن یا طراحی ذهنی برایم جذابتر است تا اجرا کردن یا حرکت فیزیکی.
بخش سوم: ساختن واقعی یا تخیل و ایدهپردازی
کدام تجربهها بیشتر به حال و هوای تو شبیهاند؟ با دقت بخوان و پاسخ بده.
- از ساختن چیزهای واقعی لذت میبرم؛ مثلاً کاردستی، اپلیکیشن یا پروژههای فنی.
- دنیای ذهن و تخیلم آنقدر پررنگ است که در آن ماجراهای زیادی دارم.
- برنامهریزی برای ساختن یک چیز واقعی، برایم هیجانانگیز و انگیزهبخش است.
- بیشتر از ساختن، از طراحی ایدههای خیالی یا نوشتن دربارهشان لذت میبرم.
- هر وقت ایدهی تازهای به ذهنم میرسد، خیلی زود دلم میخواهد چیزی با دست بسازم.
بخش چهارم: کار با ذهن یا با دست؟
کدامیک از موقعیتهای زیر بیشتر از جنس تو هستند؟ با دقت بخوان و انتخاب کن.
- طراحی، فکر کردن و ایدهپردازی را به انجامدادن کارهای دستی ترجیح میدهم.
- وقتی با دست چیزی درست میکنم، احساس خوبی دارم و بیشتر در لحظهام.
- از کارهای فنی یا کارهای ظریفی که با دست انجام میشوند، مثل ساخت ماکت، دوخت، لحیمکاری یا طراحی، لذت میبرم.
- نوشتن یا فکر کردن در سکوت برایم آرامشبخش و الهامدهنده است.
- ساختن چیزی که میتوانم با چشم ببینمش، برایم لذتبخشتر از یک ایدهی صرفاً ذهنی است.
بخش پنجم: کوتاهمدت یا پروژهمحور؟
از تجربههای سریع و کوتاهمدت بیشتر لذت میبری یا از پروژههایی که زمان و پیگیری میخواهند؟ با دقت بخوان و حس واقعیات را انتخاب کن.
- ترجیح میدهم کاری را انجام دهم که همان روز تمام شود و نتیجهاش را ببینم.
- از انجام پروژههایی که چند روز یا حتی چند هفته طول میکشند، لذت میبرم.
- وقتی کاری زود تمام نمیشود، خیلی زود حوصلهام سر میرود.
- اینکه تلاش کنم یک پروژهی بلندمدت طراحی کنم برایم هیجانانگیز است، حتی اگر سخت باشد.
- از کارهایی که مرحله به مرحله پیش میروند و بهتدریج نتیجه میدهند خوشم میآید.
بخش ششم: ریتم طبیعی روز تو چطور پیش میرود؟
همهی ما در طول روز زمانهایی داریم که ذهنمان بازتر است، یا انرژی بیشتری داریم. بعضیها صبحها باانگیزهاند و بعضی دیگر عصر و شب تمرکز بهتری دارند. این سؤالات کمک میکنند بفهمی ریتم طبیعی انرژیات چیست و چه زمانی از روز بیشتر تمرکز داری. پیدا کردن این ریتم به تو کمک میکند برنامهی تابستانت را هوشمندانهتر تنظیم کنی.
- احساس میکنم صبحها انرژی بیشتری دارم و با انگیزه کارها را شروع میکنم.
- شبها ذهنم خلاقتر است و تمرکز بیشتری دارم.
- ترجیح میدهم برنامهی تابستانم را از صبح آغاز کنم تا از روزم بیشتر استفاده کنم.
- عصر و شب، زمانهایی هستند که برای انجامدادن کارهای خلاقانه حس بهتری دارم.
- دوست دارم هر کاری را در زمانی که خودم انتخاب میکنم انجام بدهم، نه بر اساس ساعت مشخص.
نحوهی امتیازدهی و تحلیل تست «تجربهورزی تابستانه»
در این آزمون قرار است سبک ترجیحیات برای یادگیری را پیدا کنی تا بفهمی چطور تجربهکردن را بیشتر دوست داری و چه نوع فعالیتهایی در تابستان واقعاً با حال و هوا و شخصیت تو سازگارند.
این آزمون ۶ بخش دارد و هر بخش شامل ۵ سؤال است (در مجموع ۳۰ سؤال).
برای پاسخ هر سؤال، از مقیاس ۵ درجهای استفاده میشود. یعنی:
انتهای هر بخش، امتیاز ۵ سؤال را جمع کن و در جدول زیر بنویس.
حالا نوبت تفسیر نهایی و پیشنهاد است!
حالا که امتیازهایت را به دست آوردهای، وقت آن است که سراغ تفسیر هر سبک برویم و بعد ببینی با توجه به سبک ترجیحیات، خوب است چه کارهایی در تابستان بکنی.
سبک اول
فردی یا گروهی
اگر بیشتر فردمحور هستی…
- یک پروژهی شخصی شروع کن که فقط به خودت وابسته باشد. مثلاً ساخت یک دفترچهي ایده، نوشتن داستان، تمرین موسیقی یا طراحی یک صفحهی دیجیتال.
- برای خودت چالشهایی طراحی کن که به تنهایی و تمرکز نیاز دارد؛ مثلاْ چالش «۳۰ روز نوشتن شبانه».
اگر بیشتر گروهمحور هستی…
- با دوستانت یک گروه تابستانی تشکیل بده (کتابخوانی، ورزش، گفتوگو یا ساخت محتوا) و باهم یک مسیر مشترک را جلو ببرید.
- در یک کارگاه، اردوی محلی یا کلاس گروهی شرکت کن و با کنار دیگران بودن، انرژیات را بیشتر کن.
سبک دوم
فکری یا بدنی
اگر بیشتر فکری هستی…
- یک موضوع پیچیده یا جالب انتخاب کن و دربارهاش تحقیق کن؛ مثلاً «آیا میشود هنگام خواب یاد گرفت؟».
- در یک چالش حل مسئله یا بازی فکری شرکت کن؛ مثلاْ ساخت پازل، شطرنج یا نوشتن یک مقالهي کوتاه.
اگر بیشتر بدنی هستی…
- ورزش مورد علاقهات (مثل دوچرخهسواری، پیادهروی یا شنا) را منظم دنبال کن.
- در خانه یا بیرون از خانه، کارهایی بکن که تحرک بدنی داشته باشد؛ مثلاً ساخت وسایل، رسیدگی به باغچه یا آشپزی خلاقانه.
سبک سوم
ساخت واقعی یا تخیلی
اگر بیشتر ساختمحور هستی…
- یک پروژهی واقعی طراحی کن؛ مثلاً ساخت یک بازی رومیزی، کاردستی پیچیده، وسیلهی کاربردی یا وبسایت.
- در مسابقههای ساختوساز تابستانی شرکت کن یا محصولی بساز که بتوانی به دیگران نشان بدهی.
اگر بیشتر تخیلمحور هستی…
- یک جهان خیالی بساز و در آن داستان، کمیک یا فیلمنامه خلق کن.
- طراحی بازیهای ذهنی، ایدهپردازی برای آینده یا ساخت ماجراهای خیالی میتوانند دنیای تو را زندهتر کنند.
سبک چهارم
ذهنی یا عملی
اگر بیشتر ذهنمحور هستی…
- نوشتن، ایدهپردازی، برنامهریزی یا طراحی مفهومی را تمرین کن؛ مثلاً طراحی یک برنامهی آموزشی برای دیگران یا نوشتن یک راهنما.
- دفتر «تفکرهای تابستانی» درست کن و هر روز یک ایدهی تازه در آن بنویس.
اگر بیشتر با دستت کار میکنی…
- مهارتهای فنی یاد بگیر؛ مثلاْ ساخت ماکت، دوخت ساده، لحیمکاری یا طراحی دستی.
- با ابزارهای ساده وسایل واقعی بساز، حتی اگر فقط در حد تمرین باشد.
سبک پنجم
کوتاهمدت یا بلندمدت
اگر به فعالیتهای کوتاهمدت علاقهمندی…
- فهرستی از کارهای ساده بنویس که در زمان کوتاهی انجام میشوند. بعد هر روز یکی را انجام بده؛ مثلاْ عکاسی، نوشتن یک داستان ۵خطی یا ساخت یک کلیپ کوتاه.
- چالشهای کوتاهمدت طراحی کن؛ مثلاً «۷ روز، ۷ تجربه» یا «روزانه یک کشف جدید».
اگر به فعالیتهای بلندمدت علاقهمندی…
- یک پروژهی بلندمدت تعریف کن؛ مثلاْ نوشتن کتابچهی راهنما، ساخت اپلیکیشن، ضبط مجموعهپادکست یا راهاندازی یک فعالیت اجتماعی.
- برای پروژهات جدول زمانی، منابع و مراحل طراحی کن و در پایان تابستان، از نتیجهاش لذت ببر.
سبک ششم
صبحکار یا شبکار
اگر بیشتر صبحکار هستی…
- برنامهی تابستانیات را طوری بچین که بخش اصلی فعالیتها در ساعات قبل از ظهر انجام شود.
- صبح زود، بیرون برو و عکاسی یا پیادهروی در سکوت صبحگاهی را تجربه کن.
اگر بیشتر شبکار هستی…
- ساعاتی از شب را برای تمرکز بر فعالیتهای خلاقانه اختصاص بده؛ مثلاْ نوشتن، طراحی یا فکر کردن به ایدههای تازه.
- نور، موسیقی و فضای خاصی برای شبکاریات درست کن تا به بهترین زمان شبانهروزت تبدیل شود.
یادت نرود…
حالا که با دقت به این پرسشنامه جواب دادی، اطلاعات خوبی از خودت به دست آوردهای. اما برای اینکه بهتر بتوانی فعالیت تابستانی مناسبات را انتخاب کنی، حتماً به ۲ پرسشنامهی تابستانهی دیگر یعنی «هوشهای تابستانه» و «شادیهای تابستانه» هم جواب بده.
